KOJI JE USLOV USPEŠNE PROIZVODNJE POVRĆA

Ilustracija: rasad paprike, foto: Domaćinska kuća
Ilustracija: rasad paprike, foto: Domaćinska kuća

Rasad povrća predstavlja biljku u fazi kada ima 4-10 stalnih listova. Najčešće se proizvodi u zaštićenom prostoru, za kasnu proizvodnju na otvorenim lejama. Bez obzira na sistem proizvodnje rasad treba da je potpuno zdrav, optimalne visine, kratkih internodija, dobro razvijenog korena i dobro razvijenih listova zelene boje. Suviše mlad rasad brzo se ukorenjuje,  ali sporije raste, dok suviše star rasad sporije obnavlja korenov sistem. Savremena proizvodnja povrća podrazumeva korišćenje rasada vrhunskog kvaliteta. Greške koje nastanu u proizvodnji rasada, bez obzira na sav trud teško mogu da se isprave u kasnijim fazama procesa proizvodnje.

Prednost gajenja rasada u kontejnerima jeste to što je omogućeno presađivanje sa supstratom na korenu. Ovako presađene biljke ne doživljavaju stres, brzo se ukorenjavaju i nastavljaju kontinuiran rast. Povrće proizvedeno iz kontejnerskog rasada prispeva ranije za berbu i po pravilu daje veće prinose u odnosu na rasad golog korena, tzv. čupani rasad. Rasad proizveden u kontejnerskom sistemu ima pravilan i jednak vegetacioni prostor što omogućuje ujednačen porast biljaka i visoku ujednačenost rasada.

U kontejnerskoj proizvodnji rasada veoma bitan je izbor kvalitetnog supstrata koji mora biti potpuno sterilan, povoljnog odnosa pora za vazduh i vodu i da sadrži dovoljno hranivih materija za razvoj biljaka. Kontejneri supstratom se pune ručno ili pomoću specijalnih mašina i mogu biti od plastike i stiropora. Koriste se više godina i omogućavaju veliko iskorišćenje objekta zaštićenog prostora.
Plastični se lako peru, dezinfikuju i prilikom skladištenja zauzimaju manje prostora. Stiroporski kontejneri su lakši za manipulisanje tokom setve i sadnje. Za razliku od plastičnih, bolje zadržavaju toplotu i vlagu supstrata. Za ponovljenu setvu teže se dezinfikuju, prilikom skladištenja zauzimaju više prostora i skloniji su oštećenjima od glodara i ptica. Zbog bržeg, boljeg zagrevanja, kontejneri u plastenike postavljaju se tako da budu malo uzdignuti. Dobar način proizvodnje rasada je proizvodnja na pokretnim stolovima ispod kojih je postavljen sistem za grejanje i sistem za odvod suvišne vode posle zalivanja.

Za svaku vrstu povrća primenjuje poseban način proizvodnje rasada. Prilikom proizvodnje rasada zbog mogućnosti gubitka uvek se planira više biljaka nego što je potrebno za jedinicu površine, 20 – 25% nepikiranog, 10 – 15% pikiranog.