Kako iskoristiti velike mogućnosti krmnog useva

Ilustracija: Lucerka, foto: Domaćinska kuća
Ilustracija: Lucerka, foto: Domaćinska kuća

Lucerka ja najznačajnija višegodišnja krmna biljka sa prosečnim prinosom od 50 t/ha zelene mase. Odlikuje se velikom energijom porasta, tako da se u povoljnim klimatskim uslovima može kositi od četiri do šest puta, a u uslovima navodnjavanja, od sedam do osam puta godišnje. Uz visoke prinose i druge karakteristike, prednost lucerke je u izraženoj otpornosti na sušu kao i u višegodišnjem iskorišćavanju četiri do pet godina.

Agrotehnika lucerke – kako iskoristiti velike mogućnosti krmnog useva.

Međutim, u ovom periodu lucerka prolazi kroz takozvani period kaljenja u vremenu 30 do 40 dana pred zimu. Priprema biljke za otpornost na niske temperature počinje još tokom jeseni, kada su dnevne temperature osam stepeni i pri noćnim temperaturama manjim od pet stepeni.
Tokom jeseni, u vreme sunčanih dana pri pozitivnim temperaturama dolazi usporeniji proces fotosinteze lucerke, a u večernjim, noćnim i jutarnjim satima pri nižim u biljkama dolazi do usporavanja procesa disanja i rasta, što dovodi do nakupljanja ugljenih hidrata (skroba i šećera) koje biljke deponuju u vitalne delove, vrat i krunu korenovog sistema.

Obezvođavanjem do otpornosti prema mrazu

Tokom zimskog perioda biljke koriste šećer kao zaštitnu materiju u cilju snižavanja tačke mržnjenja ćelijskog soka, kao i energetski materijal koji obezbeđuje proces disanja. Nakon završetka procesa nakupljanja rezervnih materija lucerka izdržava temperature od -12°C do -15°C.

Nakon ove faze proces kaljenja se nastavlja i počinje faza kaljenje od -5°C do -10°C. U ovoj fazi dolazi do znatnog obezvođavanja ćelija. U ovoj fazi, otpornost prema mrazu se znatno povećava i lucerka može da toleriše niske temperature -20°C do -25°C, a pod dubljim snežnim pokrivačem i više od -25°C. Otpornost lucerke na niske temperature je sortna karakteristika i sa starošću opada.

Setva i nega lucerke za dobar prinos

Setvana norma za lucerku je 14kg/ha. Istraživanjima stručnjaka Novosadskog instituta za ratarstvo i povrtarstvo, odseka za Krmno bilje, rađeni su ogledi sa različitim setvenim normama lucerke na različitim lokalitetima. Sejana je luceka sa normama od 9, 14 i 20kg/ha. Setvena norma od 9kg/ha je pokazala bolje reziltate nego norma od 20kg/ha. Dok je najbolja bila setvena norma od 14kg/ha. Poljoprivredni proizvođači, na terenu su uspevali da postigni navedenu setvenu normu sa mehaniškim mašinicama za setvu lucerke. Dobili su veoma dobar sklop i prinos pokošenog sena.
Značaj fosfora i kalijuma

Za prezimljavanje lucerke poseban značaj ima fosfor i kalijum koji su dovoljno obezbeđeni u ćelijskim sokovima biljke. Zato se đubrenje lucerke PK đubrivom u godinama iskorišćavanja izvodi u jesen, a u zavisnosti od obezbeđenosti zemljišta ovim hranivima u lakopristupačnim oblicima što je bitno za uzimljavanje lucerke. Najbolje su NPK đubriva, sa niskim sadržajem azota.
U cilju uspešnog prezimljavanja lucerke zadnji otkos bi bilo dobro skidati u oktobru, što kasnije. Vreme rasta poslednjeg otkosa treba da bude što duže, a u funkciji sinteze organske materije.