Koje su najbolje sorte oraha

Ilustracija: Orah, foto: S.K.
Ilustracija: Orah, foto: S.K.

Pri podizanju plantažnih zasada oraha posebnu pažnju treba obratiti prilikom izbora osnovne sorte i sorte oprašivača. Ono čega se treba pridržavati pri izboru sorti oraha za gajenje su sledeći činioci:
– visoka rodnost, kraća vegetacija, otpornost prema bolestima i štetočinama, visok kvalitet i randman ploda, međusobni odnos oprašivanja i oplodnje.

Pored sorti terminalnog tipa rađanja sve veću popularnost stiču i sorte lateralnog tipa rađanja.

Od terminalnih sorti adaptivnih na naše uslove gajenja preporuka bi bila gajenje sledećih sorti: Šejnovo, Tisa, Bačka, Sava, Srem, Šampion, Gajzenhajm 139 i Medveđa. Od sorti delimično lateralnog tipa: Rasna, Novosadski kasni i Franket, a od lateralnog tipa: Pieral Lara, Tulare i Čendler.

Šejnovo : veoma rodna sorta, otporna prema bolestima , srednje krupnog ploda mase oko 12 g i radmanom oko 52-54%. Jezgro je nešto tamnije boje, preporuka je gajenje u toplijim krajevima jer je osetljivija na mrazeve.

Srem: dobra rodnost, osetljivija sorta na bolesti, krupnog ploda sa radmanom jezgra 57%, jezgo nešto svetlije boje. Preporučuje se za gajenje u vinogradarskim zonama.

Tisa : rodna sorta , racemoznog tipa rađanja ( 7-8 plodova u grozdu), krupnog ploda sa radmanom oko 51%.

Bačka : odlikuje je visoka rodnost, srednje krupnog ploda kupastog oblika, jezgro svetlije boje, mase 12 g sa radmanom oko 52%. Preporuka gajenje u vinogradarskim zonama.

Sava: srednje bujnog stabla, racemoznog tipa rađanja u cvasti ima i do 20 cvetova od kojih se zametne 7-8 plodova. Vrlo rodna sorta plod je krupan oko 15 g i ima nešto tamniju boju.

Šampion : vrlo rodna sorta, osetljivija na bolesti a otporna na niske temperature. Plod je krupan mase oko 14 g sa radmanom oko 58%. Jezgro svetlije boje, adaptivna sorta na kontinentalne uslove gajenja.
Gazenhajm 139 : vrlo dobra rodnost , otporna sorta na mraz ali manje otporna na bolesti . Plod je srednje krupan mase oko 12gr, jezgro je svetlije boje sa radmanom 48%.
Medveđa : srednje bujnog stabla, racemoznog tipa rađanja, u grozdu se može naći i do 15 plodova. Vrlo rodna sorta svetlijeg ploda mase oko 10 gr. Preporučena za gajenje u toplijim područijima.
Rasna : domaća sorta adaptivna na kontinentalne uslove gajenja. Veoma rodna, odlikuje je visoka otpornost na bolesti, mase ploda oko 14 g, kupastog oblika , ljuska ploda je meka i lako lomljiva.Radman jezgra 52%, dobar oprašivač za ostale sorte.
Piarel Lara: lateralna sorta Francuskog porekla , otporna na mrazeve srednje bujnog stabla krupnog ploda mase oko 16gr, veličine 31-36mm jezgra svetlije boje. Otporna na mrazeve.
Čendler: visoko produktivna sorta, krupnog ploda mase oko 14 gr veličine 32-36mm jezgro odličnog kvaliteta svetlije boje. Odlikuje je duga vegetacija pa je preporuka gajenje u toplijim područjima.
Franket: potiče iz Francuske, kasnije vegetacije, srednje bujnog rasta. Plod je srednje krupan, mase oko 10gr. Jezgro je svetlije boje sa radmanom oko 48%. Kasno kreće sa vegetacijom pa može da strada odranih mrazeva.
Tulare : bujna sorta pa je preporuka veći razmak sadnje. Plod je krupan, okrugao mase oko 15 g sa radmanom 53%, jezgro svetle boje. Samooplodna sorta, lateralnog tipa rađanja.